Türkiye'deki nanoteknoloji araştırmacılarının listesi için Nanoteknolojinin sağlık, çevre ve ahlak üzerindeki etkileri ile ilgili bir rapor daha yayınlandı. Bir AB projesi olan FramingNano tarafından yayınlanan raporda, dünyada bu alanda nelerin yapıldığını, nelerin yapılması gerektiği ve proje kapsamında neler yapıldığı anlatılmış. Bu konu hakkında biraz bilgi sahibi olmak isteyenler için raporun özetini yazmaya çalıştım, dileyenler raporun tamamına şuradan (PDF) ulaşabilir.
Şimdi öncelikle bu konular neden önemli? Nanoteknolojinin beklenen etkisini götermesi için, müşterilerin bu teknolojiyi kabullenmesi lâzım. Genetiği değiştirilmiş gıdalar ve nükleer enerji gibi teknolojilerin sağlığa ve çevreye olan etkisi iyice araştırılmadığı ve insanlara anlatılmadığı için, gelişmeleri yavaşlamış ve insanlık üzerinde beklenen etkiyi gösterememiştir. Nanoteknolojide aynı hataya düşülmek istenmemekte, nanoteknoloji daha gelişme aşamasında iken bu problemlerin çözülmesi hedeflenmektedir.
Dünya’da şu an nanoteknolojiye has bir düzenleme mekanizması bulunmamaktadır. Farklı organizasyonlar bu konuda kendileri bir düzenleme yapmaya çalışmışlardır. Mesela, Avrupa Komisyonu 2008 yılında nanoteknolojide sorumlu araştırmanın davranış kurallarını açıklamış. Bu konuda en büyük tartışma konularından biri, nanomalzemelerin yeni malzeme sayılıp sayılmayacakları. Kimileri bir malzeme daha önce zararlı değilse, nanoboyuttada zararlı derken; kimileri de nanomalzemelerin küçük boyutları nedeniyle farklı özellikler gösterebileceğini, böylece sanki yeni bir malzeme gibi incelenmesi gerektiğini düşünmektedir.
Nanoteknolojinin güvenliği sağlamak için zorluk çıkartan 3 husus:
- Nanoteknolojinin her alanda uygulanabilmesi. Nanomalzemelere maruz kalma biçimi çok çeşitli.
- Şu anki bilgimiz malzemelerin nanoseviyedeki risklerini belirlemek için yetersiz.
- Yasamacılar nanomalzemelerin yeni özellik gösterdiklerini kabul etmiyorlar.
Karbon nanotüplerin ve fullerenlerin bazı durumlarda zararlı oldukları tesbit edilmiştir. Kaygılar hayali değil.
Uluslararası organizasyonlardan bu alanda OECD ve ISO çalışmalar yapmaktadır. OECD en fazla kullanılan 20 nanomalzemeyi incelemektedir. ISO grubu Terminoloji ve Nomenklatür, Ölçme ve Karakterizasyon, Sağlık, Güvenlik ve Çevre, Malzeme Özellikleri adlı 4 alt gruptan oluşmaktadır. Standartlar da gelişme aşamasındadır. 1 , 2 , 3 , 4 , 5 , 6
Raporda birkaç ülkenin bu konu ile ilgili kurumlarının detaylı listesi bulunmakta. Avrupa’da bu konu üzerinde en aktif şekilde çalışan ülkeler Fransa, Almanya, İsviçre, Hollanda, İngiltere ve birkaç İskandinav ülkesi. Bu ülkelerdeki aktivitilerin detaylarını raporda bulabilirsiniz.
Yorumsuz »
Henüz yorum yapılmamış.
Bu yazıdaki yorumlar için RSS beslemesi. TrackBack URL
Yorum yapın